Ekonomi

Dolar’ın Fiyatı Ne Yapılırsa Düşer ?

25 Haziran 2018

Yayınlayan:

Dolar’ın Fiyatı Ne Yapılırsa Düşer ?

Öncelikle Dolar’ın düşmesi için yapılması gerekenlerden önce ‘Dolar neden yükselir ?’ sorusununu yanıtlayalım. Bu soruya çevrenizde dilden dile dolaşan ‘Dış güçler gelişmemizi istemiyor veya illüminati’nin oyunları sonrasında yükseliyor gibi açıklamalar yapmayacağım. Daha akademik ve mantık çerçevesinde örneklendirerek sorumuzu yanıtlayalım.

Şimdi Türkiye ekonomisi dış devletlere bağlı olan bir ekonomidir. Yani Otomobil,Petrol,İlaç,Sanayi malları hatta üretim araçları, tüketici elektroniği, telefon gibi aklımıza gelebilecek büyük sektörlerdeki her şeyde ülkemiz ithalata dış alıma bağlıdır. Bunu aklımızın bir köşesine not aldıktan sonra devam edelim.

Dolar’ın yükselmesindeki sebep arz-talep dengesinden dolayıdır. Bir şeye olan talep yani ilgi çoksa o şeyin fiyatı yükselir. Tükettiğimiz diğer şeylerde olduğu gibi. Dolardaki durumda bununla aynı. Doların fiyatı arttığı zaman şunu anlamalıyız ki insanlar daha çok dolara sahip olmak istiyor. İnsanlar dolar satın aldıkça piyasadaki dolar azalır ve dolar fiyatı artar. Eğer bir ülkede insanlar aldıkça bitmeyen bir dolar var ve bu dolarlar ülkeye yeni dolarların gelmesine sebep oluyorsa dolar fiyatı yükselmez. Düşüşe geçer.

Hangi döviz kuru için olursa olsun talep yüksek ise o para biriminin değeri artar. Bir ülkenin iç piyasasında yeteri kadar döviz yoksa dövizin fiyatı yükselir.

Bunu bir örnekle daha akılda kalıcı hale getirelim.

Dolar neden yükselir

Önümüzde ‘A,B ve C’ adında üç kişi bulunuyor. Bu örneğimizi üç kişilik bir piyasa olarak düşünelim ve bu piyasada 1 dolar‘ın fiyatının 4 TL olduğunu varsayalım. A kişisinin 500 Doları var ve bu elindeki parayı TL’ye çevirmek istiyor. 500 Dolar karşılığında 2000 TL alabilir. B ve C kişileri ise ellerinde bulunan 2000 TL ile Dolar almak istiyorlar. 2000 TL 500 Dolara denk geliyor.

Doların yüskelme sebebi

 

Şu anda bu piyasanın durumuna baktığımızda TL’ye çevrilmek istenen 500 Dolar ve Dolara çevrilmek istenen bir 4000 TL görüyoruz. Piyasada bulunan 500 Dolar 2000 TL‘ye denk geliyor, yani hem B’nin Hem de C’nin talebini karşılayacak kadar dolar miktarı piyasada mevcut değil. Bu nedenle de Arz-Talep dengesinden ötürü Doların fiyatı artmaya başlıyor.

Arz – Talep dengesinin yanı sıra Ülkedeki siyasi gerilimler de para piyasasını yakından ilgilendiriyor. Ülkede yaşanan siyasi olaylarda borsayı kötü veya iyi şekilde etkileyebiliyor.

Peki ya artan bu ‘Dolar’ nasıl düşecek ?

Doların düşmesindeki en önemli etkenlerden bir tanesi siyasi istikrar ve dengedir. Sürekli değişen iktidar ve yapılan seçimler hem ülke içine hemde ülke dışına güven vermez bu sebeple döviz bu durumdan kötü etkilenir.

 

Doları düşürmek için yapılması gerekenlere gelecek olursak;

  • Dış Ticaret İlişkisi;

Ülkemizin bulunduğu en kötü durumlardan biri olan dış ticaret açığı doların dövizin yükselmesindeki en önemli sebep. Hesap örneklendirmeye gerek duymayacak kadar basit. Dışarıya satılan mal miktarı yani ihracat, dışarıdan alınan mal miktarından yani ithalattan fazla olursa ülkemizdeki yabancı para miktarı artar ve yerli para yabancı para karşısındaki değerini artırır. Ve Dolar kuru doğal olarak düşer.

  • Döviz Rezervi satmak;

Merkez bankasının hatta büyük ülkelerin çoğu kendi bankalarında döviz rezervi tutar. Yani Doları,Euro’yu,Altını rezerv olarak tutar. Ancak Merkez bankasının elinde bu dövizlerin ve değerli madenlerin bulunması bunları her an piyasaya sürebileceği anlamına gelmez.  Merkez bankasının piyasaya döviz sürmesiyle doların düşürülmesi mümkündür. Ancak bu sürekli yapılabilmesi mümkün olmayan bir şeydir. Anlık olarak düşürülmesi mümkündür. Sürdürülebilir bir düşürme sağlaması mümkün değildir. Çünkü tutulan paralar farklı konular için kategorize edilmiştir. Bu paralar ufak çapta müdahaleler ve açık piyasa işlemleri için kullanılır. Bunun yanı sıra bankalar arası dengeyi sağlamak içinde kullanılır.

 

  • Yabancı Yatırımcılar;

Doların düşmesi için ihtiyaç duyulan şey, yabancı yatırımın ülkeye girmesi ve beraberinde döviz getirmesidir. Ancak bu bahsedildiği kadar kolay değil. Büyük yatırımları ülkeye çekebilmek için faiz oranlarından, ülkenin yönetim biçimine, kültürel toplumsal yaşantısına kadar her şeyin etkisi bulunmaktadır. Bu başarıldığında dolar düşer.

 

  • Turizm, Yabancı Turistler;

Turizm doların düşmesine sebep olacak en önemli etkenlerden bir tanesi. Turizm çoğu sektörden daha fazla ülkemize döviz akışı sağlıyor. Yani ülkeye dışarıdan sürekli döviz girmesine sebep oluyor. Ülkemize gelen turist sayısı artıkça ülkeye giren döviz artar ve buda doların düşmesine neden olur.

Turist Fotoğrafı

 

 

Sende bir yorum yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir